Savas

Savas, siyasetin baska araclarla sürdürülmesidir. John Keegan, Clausewitzin bu ünlü tezine karsi cikarak söze basliyor. Osmanli ve Japon askeri kurumlari ile Zulu ve Polinezya savas kültürleri incelendigi takdirde bu genellemenin dogru olmadiginin anlasilacagini öne sürüyor. Keegana göre bu tez savasi kacinilmaz saymaktadir ve Batili devletlerin siyaset tarzinin bir yansimasidir. Ilkel toplumlar savastan olabildigince kacinmaya calisirken, uygarlik ve kültür insani savasa yatkin hale getirmistir. Eger savaslari sonlandirmak istiyorsak, Dogu toplumlari ile ilkel toplumlarin diplomasi, uzlasma ve savasi ritüellestirerek kisitlama egilimlerinden birtakim dersler almaliyiz. Bu basarilirsa belki savas da tipki bugün insanlik müzesinin vitrinlerinde ibretle sergilenen insan kurban etme, bebek öldürme, kölelik ve düello gibi eski cözümlerin yanina yerlestirilebilir. Savasa dair simdiye dek kaleme alinmis belki de en carpici inceleme. - The New York Times BookReview Muhtesem. - Sunday Telegraph