Kadi ve Günlügü

Sadreddinzade Telhis Mustafa Efendinin 1711-1735 yillari arasinda düzenli olarak tuttugu günlügü, Dogu dünyasinda bu tarzin ya da hatiratin olmadigi yönündeki yaygin görüsü sarsan bir tarihi belge. Osmanli tarihinde, özellikle de Yenicag baslarinda bilinen günlük sayisi az olsa da, Sadreddinzadenin eseri bu tarz üzerine önemli ipuclari sunuyor. Bu calisma, günlügü hem Osmanli gelenegi icinde hem de farkli ülkelerdeki cagdaslariyla birlikte inceleyerek mercek altina aliyor. Günlük tutanlarin ruh hallerinden, düstükleri kayitlarin konularina uzanan pek cok etkeni inceliyor. Günlügün Osmanli tarihi icin nasil bir kaynak olarak kullanilabilecegi de calismanin odak noktalarindan Bir Osmanli kadisinin hem özel hem meslek hayati, cevresindeki pek cok kesimden insanin yasamöykülerine dair mühim ipuclari, ilmiye teskilatinin fiili isleyisine dair somut veriler, sehirlerarasi seyahat kosullari; iklim, yangin ve deprem kayitlari bu günlügün sundugu zengin veriler arasinda ilk göze carpanlar. Bir yüzyil sonra günlügü yeniden kullanmaya baslayan, kendi kayitlarini yazmanin yani sira Sadreddinzadenin kayitlarina da yorumlar ekleyen Sadikin notlariysa günlügün bir baska sürprizi. Selim Karahasanoglu bu günlükten yola cikarak, Osmanli calismalarinin bakir sayilabilecek ben-belgeleri ego-documents alaninda genis capli bir calismayi uzmanlara ve meraklilarina sunuyor.